Ervaringen met Eifelgold lavameel


Het zwarte woud

Bijna veertig jaar geleden ontdekte een grootgrondbezitter in Duitsland bij toeval het herstellende vermogen van gesteentemeel. Toen projectontwikkelaars naast zijn eigendom rotsen opbliezen ontstond er een regen van fijn stof, dat over zijn reeds zieke bomen waaide. Verschrikt liep hij op de werklui af en beschuldigde hen ervan dat ze de genadeslag hadden toegediend aan zijn bos. Maar helaas konden zij er niets meer aan veranderen, het leed was al geschied.

De volgende morgen stelde hij tot zijn grote verbazing vast dat de bomen die het meest bedekt waren geweest met het rotsstof, levendiger groene bladeren hadden. Deze gebeurtenis vormde de aanleiding tot een groots opgezet plan om het Zwarte Woud en andere plekken in Europa te hermineraliseren. Hierdoor kan men namelijk een halt toeroepen aan het zgn. 'Waldsterben' dat het Zwarte Woud teistert. Eenzelfde effect kan dit teweeg brengen bij de Ahorns in Noord-Amerika die sterven door de zure regen of niet meer voldoende voedingstoffen kunnen halen uit het verzuurde woud.

In de meloenenteelt

Kees van der Sman, teler op veen en onder glas in Nootdorp vertelt enthousiast over gesteentemeel: "Mijn broer en ik gebruiken het al jaren. Voor de teelt stuiven we altijd een halve zak per are over de grond. Een goede grond dat is de basis. Elke geplante meloen krijgt een handjevol bij de plantvoet tegen smeul en pissebedden. Over sla en andijvie strooi ik met de hand wat uit op het moment dat het gewas net sluit. Voor tomaten en komkommers heb ik zo'n halve zak voor ongeveer een hectare nodig. Ik loop 's avonds even door het middenpad met de motorrugspuit, die blaast door het einde van de rij. Dat kost een half uurtje tijd en bijna geen geld. De volgende morgen merk ik dat het gewas veel knappiger en steviger is. In het groeiseizoen doe ik dat elke 14 dagen zodat de jonge toppen ook een beurt krijgen. Dit jaar kwam ik er niet aan toe. Misschien dat daarom de botrytis ernstiger is dan normaal. Maar ja, het weer was deze zomer ook niet zo gunstig. Volgend jaar ga ik wel weer stuiven."

De invloed op groente en fruit

Hobbytuinders die al jarenlang oergesteentemeel gebruiken, roemen altijd weer over het gezonde aanzien en over de krachtige groei van fruitbomen en bessenstruiken. Frambozenstruiken verzorgd met oergesteentemeel, worden niet aangetast door ziekten en parasieten. De vruchten zijn absoluut wormvrij. Opvallend en bijna spreekwoordelijk is de fijne aromatische smaak en de grote houdbaarheid van groenten en fruit. De bijenvolken geven klaarblijkelijk de voorkeur aan met oergesteentemeel bemeste bomen en struiken, waarvan de bloesems bijzonder krachtige reukstoffen ontwikkelen en de bijen van uitstekende nectar voorzien.

Uit een Zwitsers kanton werd gemeld dat de daar hoog in aanzien staande kaasfabrikatie niet meer goed functioneerde. Oorzaken waren verrotte drijfmest, chemische groeibevorderaars en hoge kunstmestgiften, waardoor het vee, de melk en daardoor de kaas nadelig beïnvloed werden. Toen weer op oergesteentemeel werd overgegaan, verdwenen de schadelijke invloeden.

Oergesteentemeel in de bosbouw

Ook in de bosbouw zijn bij gebruik van oergesteentemeel opmerkelijke resultaten behaald. Op een proefperceel in Duitsland werd na zes jaar vastgesteld dat dit perceel zich onderscheidde ten opzichte van de onbehandelde percelen in kleur, groei en het totale aanzicht van dennen. Per hectare werd vijftien ton basaltgruis gegeven. Na dertig jaar basaltgiften produceerde dat perceel vier maal zoveel hout dan de andere percelen

Lavameel in de druiventeelt

Vooral bij de druiventeelt heeft lavameel een heel positieve uitwerking. Het geeft de planten meer weerstand, waardoor ze beter bestand zijn tegen plagen en ziekten. Ook zgn. Lavazand (met een korrelgrootte tot 11mm.), biedt heel veel voordelen. Zwaardere gronden kunnen hierdoor beter bewerkbaar worden gemaakt. Omdat de zanddeeltjes poreus zijn, zijn ze niet alleen in staat water op te slaan (24-28%) maar blijken ze ook in staat om de overdag opgenomen warmte van de zon en/of lucht over een langere tijdsspanne op te slaan.

Exacte metingen hebben uitgewezen dat op vergelijkbare percelen bij een gelijke bodemtemperatuur om 19.00 u. 's avonds, de temperatuur om 07.00 u. 's morgens steeds 5ºC hoger was onder een bedekking van 3 tot 5 cm. lavagruis, dan bij onbedekte bodem. De temperatuur was ook 3ºC tot 5ºC hoger dan onder een andere bedekking (stro of zaagsel). De resultaten van deze experimenten doen vermoeden dat men bij gevoelige cultuurgewassen de schadelijke invloed van vroege of late vorst kan milderen of zelfs helemaal kan wegnemen, door een dikke laag

lava-gruisbedekking. Vooral in de fruitteelt en in de wijnbouw kan men hierdoor betere resultaten behalen, ondermeer een vervroegde oogstperiode. Om een oppervlakte van 100 m² te bedekken, heeft men ongeveer 250 kg. lavazand nodig.

Spuiten met lavameel

Met behulp van de hieronder afgebeelde poederverstuiver (Bobby genaamd) , kan lavameel bij een eventuele luizenplaag veel uitkomst bieden. Buitengewoon ongunstige weersomstandigheden, zoals een extreme droogteperiode kan wel eens tot schade door insecten en/of ziekten leiden.

'Bobby' is ondermeer via www.animalsupport.nl verkrijgbaar.






De planten, bloemen en struiken ondervinden hier geen schade van. Als men na enige tijd, het stof afschudt is de plant vrij van insecten. Omdat we zonder gif hebben gewerkt, hebben we geen schade aangericht. Door regen of sproeiwater, wordt het lavameel via het wortelgestel opgenomen. In de fruit-, aardappel en wijnteelt kan met succes tegen meeldauw of andere zwamziekten (een of meerdere keren) met lavameel bestuiven.

Lavameel helpt tegen meeldauw

In de fruit-, aardappel- en wijnteelt kan men met succes tegen meeldauw of andere zwamziekten meerdere keren met lavameel bestuiven. Door de regen komt het lavameel vervolgens in de grond terecht en kunnen de kostbare mineralen en sporenelementen via het wortelgestel worden opgenomen. Hierdoor wordt het kiezelzuurgehalte verhoogd, waardoor het weerstandsvermogen van de planten toeneemt.

De mineralen in steenmeel die de bodemvruchtbaarheid kunnen vergroten en bodemdegradatie kunnen tegengaan zijn met name silicaatmineralen. Deze geven voor de plant nuttige stoffen af, zoals kalium en magnesium. Kalium (samen met stikstof en fosfaat) is vooral voeding voor de plant, terwijl calcium en magnesium niet alleen de plant voeden, maar ook dienst doen als zuurteregelaars en zorgen voor een goede bodemstructuur. Bijna een eeuw geleden werd al geëxperimenteerd met vulkanisch steenmeel als bodemverbeteraar, vooral in Duitsland. Maar door de introductie van goedkope kunstmest raakte het gebruik op een zijspoor. Kunstmest bevat minerale zouten die snel oplossen. Voor het bodemleven betekent kunstmest een enorme schok. Nutriënten uit mineralen in steenmeel worden veel geleidelijker afgegeven. Behalve regulering van de zuurgraad van het bouwland kan met steenmeel de bodemstructuur worden verbeterd. Steenmeel verweert tot kleimineralen die, door hun grote oppervlakte, organische stof aan zich kunnen binden. Dat is weer positief voor de bodem en het bodemleven. Op zowel akkerbouwbedrijven als in de veehouderij wordt nu op meerdere fronten geëxperimenteerd met steenmeel: als strooisel in ligboxen met het oog op de hygiëne, toevoeging aan dierlijke mest en directe bemesting op het land. Steenmeel wordt ook wel in het veevoer bijgemengd omdat het een gunstig effect zou hebben op de darmflora.


Bron: Annemieke van Roekel, Gea